Parlamenti Evropian: Maqedonia e Veriut të zbatojë marrëveshjen me Bullgarinë

Parlamenti Evropian thekson se Maqedonia e Veriut duhet të vazhdojë zbatimin me mirëbesim të Marrëveshjes për Miqësi, Fqinjësi të Mirë dhe Bashkëpunim me Bullgaria, si dhe të Marrëveshja e Prespës me Greqia, në përputhje me Kornizën Negociuese. Kjo theksohet në strategjinë për zgjerimin e Bashkimit Evropian, e cila u miratua sot nga Parlamenti Evropian, njoftoi Bgnes.

Në dokument, eurodeputetët theksojnë se zgjerimi duhet të mbetet një proces i bazuar në meritë, ku përparimi i secilit vend kandidat varet nga përmbushja reale e kritereve dhe vlerave të Bashkimi Evropian. Asnjë shtet nuk duhet të trajtohet si pjesë e një pakete dhe nuk mund të ketë “rrugë të shkurtra” kur bëhet fjalë për parimet themelore të Unionit.

Parlamenti Evropian gjithashtu thekson rëndësinë e hapjes dhe publikimit të arkivave historike të periudhës komuniste, me qëllim nxitjen e kërkimit të së vërtetës dhe pajtimit, si dhe forcimin e qeverisjes demokratike. Eurodeputetët theksojnë gjithashtu nevojën për zbatimin e plotë të vendimeve të gjykatave kombëtare dhe ndërkombëtare, respektimin e detyrimeve ndërkombëtare lidhur me krimet e luftës dhe personat e zhdukur, si dhe kundërshtimin e glorifikimit të kriminelëve të luftës dhe të revizionizmit historik.

Në dokument theksohet se qasja e bazuar në meritë mund të çojë në ngrirjen apo edhe kthimin pas të negociatave për anëtarësim në rast të devijimit nga vlerat themelore të BE-së. Negociatat mund të rifillojnë vetëm pasi të arrihet progres i mjaftueshëm në reformat. Eurodeputetët theksojnë se vendet kandidate që mbeten pas në qeverisjen demokratike duhet të përballen me pasojat, në mënyrë që procesi i zgjerimit të mbetet realisht i bazuar në meritë.

Në të njëjtën kohë, Bashkimi Evropian duhet të mbështesë në mënyrë aktive institucionet demokratike në vendet kandidate, për të forcuar stabilitetin dhe impulsin reformues.

Strategjia e përcakton zgjerimin si një përgjigje strategjike ndaj mjedisit gjeopolitik në ndryshim dhe si një investim kyç për sigurinë dhe stabilitetin e Bashkimit Evropian.

Autori i raportit, eurodeputeti Petras Auštrevičius, theksoi se në kushtet e sfidave të sotme modeli i integrimit evropian duhet të përmirësohet, në mënyrë që të reflektojë më mirë interesat e Unionit dhe pritjet e vendeve kandidate.

“Zgjerimi i BE-së duhet të ecë paralelisht me reforma të brendshme që do të mbrojnë funksionimin e Unionit dhe do të përmirësojnë procesin e vendimmarrjes, përfshirë edhe përdorimin më të gjerë të votimit me shumicë të cilësuar. BE-ja duhet t’i përfundojë këto reforma deri në momentin kur vendet kryesore kandidate të përmbushin kriteret për anëtarësim dhe të jenë të gatshme për t’u anëtarësuar”, deklaroi Auštrevičius.

Në dokument thuhet se Mali i Zi dhe Shqipëria kanë vendosur objektiva ambicioze për përfundimin e negociatave për anëtarësim, përkatësisht deri në fund të vitit 2026 dhe 2027. Eurodeputetët i bëjnë thirrje BE-së që t’i inkurajojë këto vende kur ambiciet e tyre mbështeten me reforma reale.

Gjithashtu theksohet se tendencat më shqetësuese dhe devijimet nga standardet demokratike vazhdojnë në vendet e procesit të zgjerimit me nivelin më të ulët të përputhjes me Politikën e Përbashkët të Jashtme dhe të Sigurisë të BE-së, si dhe në vendet ku negociatat për anëtarësim janë praktikisht në ngecje, veçanërisht në Serbia, Gjeorgjia dhe Turqia.